Göz Teması Olmayan Ama Yüksek Zekalı: Aileler Bu Durumu Nasıl Anlamalı?

Göz teması, sosyal iletişimin en erken ve en temel göstergelerinden biridir. Ancak bazı çocuklar, özellikle otizm spektrum bozukluğu kapsamında değerlendirilen bireyler, göz teması kurmaktan kaçınabilir. Bu durum her zaman bilişsel bir yetersizlik göstergesi değildir. Aksine, bazı çocuklar yüksek bilişsel potansiyele sahip olmalarına rağmen göz teması kurmakta zorlanabilir.
Bu çocuklar genellikle kendi iç dünyalarına dönük yaşarlar, ayrıntılara takılırlar, özel ilgi alanlarına yoğunlaşırlar ve sosyal etkileşime karşı daha seçici olabilirler. Dikkat çekici olan ise, güçlü hafıza becerileri, sıra dışı problem çözme yetenekleri ve erken yaşta gelişen dilsel veya sayısal yetenekler sergileyebilmeleridir.
Aileler, çocuğun göz teması eksikliği nedeniyle genel gelişimini olumsuz değerlendirme eğiliminde olabilir. Ancak çocuğun ilgisini çeken alanlardaki performansı, onun yüksek bilişsel kapasitesine dair ipuçları verebilir. Burada önemli olan, çocuğu standart sosyal beklentilere göre değil, bireysel güçlü yönlerine göre değerlendirebilmektir.
Göz teması kurmayan ama yüksek zekaya sahip çocuklar için yapılandırılmış eğitim ortamları, bireyselleştirilmiş hedefler ve güven ilişkisine dayalı destek süreçleri önemlidir. Ailelerin, bu çocukların potansiyellerini tanımaları ve destekleyici bir yaklaşım benimsemeleri, gelişimlerinin en sağlıklı şekilde ilerlemesini sağlar.
Ferhan Hulusi Şahin
Özel Eğitim Öğretmeni





